Sport, integriteit en kansspelen

Sport, integriteit en kansspelen

Team NL  heeft bij de afgelopen Olympische Winterspelen in Pyeonchang een prachtig resultaat behaald. Heel Nederland heeft genoten van de prestaties van onze sporters. De spanning en de beleving werden vooral versterkt door de onverwachte prestaties van de verschillende sporters. Precies die onvoorspelbaarheid maakt de sport zo leuk om naar te kijken.

Tijdens de Winterspelen publiceerde het Instituut voor Sport en Recht (ISR) het rapport De internationale gokmarkt in relatie tot de Nederlandse sport’.  Het rapport beschrijft onder meer waar de kwetsbaarheden van atleten, begeleiders, bestuurders en officials liggen, en welke bedreigingen deze opleveren. Niet alleen voor de integriteit van de sport zelf, maar ook die van de landgebonden en online markt voor sportweddenschappen.

Wedden op sport is leuk en biedt een extra dimensie toe aan de beleving van de sport. Wanneer de wedmarkt echter misbruikt wordt voor frauduleuze doeleinden houdt het plezier echter snel op. Het voorkomen van uitwassen zoals match-fixing en witwassen is daarom van groot belang voor iedereen die betrokken is bij de sport: atleten, sportbonden, toezichthouders, klanten en kansspelaanbieders.

Het ISR-rapport identificeert witwassen, match-fixing en gebrek aan informatieuitwisseling als potentiële bedreigingen voor de integriteit van de sport.  De kansspelindustrie kan bij dragen deze bedreigingen te tackelen. Dit met het oog op het beschermen van de positieve synergie die bestaat tussen sport en de kansspelaanbieders.

Voorkomen van witwassen

Het rapport noemt witwassen een van de risico’s verbonden aan de kansspelmarkt. In het National Risk Assessment ten aanzien van witwassen, uitgevoerd door het WODC in opdracht van het Ministerie van Financiën, wordt inderdaad de ongereguleerde kansspelmarkt genoemd als mogelijk kanaal waarlangs geld kan worden witgewassen. Het WODC-rapport benadrukt het belang van de wet Kansspelen op Afstand, waarmee dit risico gemitigeerd kan worden. Eerder noemde ook toenmalig staatssecretaris Teeven bescherming van de samenleving tegen witwassen een doelstelling van het voorgenomen kansspelbeleid na inwerkingtreding van de wet Kansspelen op Afstand.

Van de in het rapport veronderstelde anonimiteit van gokkers is bij de bij Speel Verantwoord aangesloten partijen geen sprake. Momenteel hanteren kansspelaanbieders al strikte identificatieprocedures, die dienen om de identiteit en persoons- en bankgegevens van de speler vast te stellen en te verifiëren. Ook de wet Kansspelen op Afstand legt toekomstige vergunninghouders strikte eisen op ten aanzien van klantidentificatie. Daarom is Speel Verantwoord ervan overtuigd dat regulering van online kansspelen in Nederland het risico op witwassen drastisch verkleind wordt.

Ook zijn de in Europa gevestigde kansspelaanbieders verplicht te voldoen aan de eisen die gesteld worden in de vierde Europese anti-witwasrichtlijn. Hierin wordt onder meer bepaald dat aanbieders transacties boven de €15.000 moeten melden bij de Financial Intelligence Unit in de relevante jurisdictie, Ook kunnen toezichthouders partijen die zich niet aan de regels houden fors sanctioneren. In specifieke gevallen waarbij de vereisten rond customer due diligence meerdere malen zijn overschreden kan een boete opgelegd worden die oploopt tot €1.000.000.

Match-fixing

Zoals het rapport terecht stelt is match-fixing een grote bedreiging voor de sport. De wereldwijde sportindustrie valt of staat met de onvoorspelbaarheid van de sport zelf, en wanneer die in het geding komt betekent dit een aderlating voor iedereen die deel uitmaakt van de sportwereld, in de eerste plaats de miljarden sportliefhebbers wereldwijd.

Speel Verantwoord is ervan overtuigd dat regulering van online kansspelen een stap vooruit betekent in de strijd tegen match-fixing. Deze opvatting wordt onder meer gedeeld door het Ministerie van Justitie en Veiligheid en de Britse toezichthouder, de UK Gambling Commission. Regulering leidt tot transparantie en controle. Het in het rapport aangehaalde Verdrag van de Raad van Europa ten aanzien van de manipulatie van sportevenementen stelt dat samenwerking tussen alle betrokken partijen (overheid, sport en kansspelindustrie) cruciaal is in de strijd tegen match-fixing. Speel Verantwoord ondersteunt dit uitgangspunt, ook op basis van de ervaringen van bij ons aangesloten kansspelaanbieders in andere Europese landen.

Indachtig artikel 13 van dit Verdrag is in Nederland al enkele jaren het Nationaal Platform Matchfixing actief. Een uitstekend initiatief, waarbij onder ander de sport, de Kansspelautoriteit, het Openbaar Ministerie en de Nederlandse Loterij samenwerken in de bestrijding van matchfixing. Er is echter nog geen vertegenwoordiging van online kansspelaanbieders. Dit betreuren wij, aangezien wij ervan overtuigd zijn dat wij op basis van kennis over en ervaring in de internationale wedmarkt een wezenlijke bijdrage kunnen leveren aan de doelstellingen van het Nationaal Platform. Speel Verantwoord heeft meerdere malen aangeboden zitting te nemen in het Nationaal Platform. Dit aanbod geldt uiteraard nog steeds.

Online aanbieders monitoren wedpatronen 24 uur per dag, zeven dagen per week. Wanneer deze patronen afwijken van de stadaard, dan wordt een melding gedaan bij achtereenvolgens de lokale toezichthouder, de organiserende sportbond, en ESSA, het integriteitsorgaan van de grote Europese kansspelaanbieders dat momenteel 22 leden heeft en waarbij meerdere leden van Speel Verantwoord aangesloten zijn.

In totaal zijn er in 2017 bij ESSA 266 verdachte meldingen gedaan over wedstrijden in 70 verschillende landen. In 2016 werden er 130 meldingen gedaan verspreid over 49 landen. Tennis heeft al enkel jaren de dubieuze eer koploper te zijn met 160 meldingen.  Gevolgd door voetbal met 45 meldingen. Samen zijn deze sporten goed voor 77% van het totaal aantal meldingen. Geografisch gezien komen de meeste meldingen uit Europa (144) gevolgd door Azië (50). In 2017 zijn er drie verdachte wedpatronen gemeld over Nederlandse sportevenementen. Het gaat hier om een tenniswedstrijd en twee badmintonwedstrijden.

ESSA heeft tijdens de Olympische Spelen van Pyongchang ter plekke samengewerkt met het Internationaal Olympisch Comite ter bestrijding van match-fixing. ESSA werkt verder samen met andere organisaties zoals de Tennis Integrity Unit van de ITF, wereldvoetbalbond FIFA en verschillende Europese toezichthouders.

De bij Speel Verantwoord aangesloten kansspelaanbieders zijn zeer bereid bij te dragen aan het Nationaal Platform, en om samenwerkingsinitiatieven zoals tussen ESSA en IOC ook in Nederland uit te rollen. Hiertoe is het belangrijk dat de wet Kansspelen op Afstand zo snel mogelijk door de Senaat wordt aangenomen.

Uitwisseling van informatie

In het ISR-rapport wordt geconstateerd dat de uitwisseling van informatie binnen het Platform matchfixing lastig is, onder meer vanwege privacywetgeving. Dit past in het beeld dat wij ook in andere landen zien, namelijk dat het niet zozeer schort aan de bereidheid van sportbonden en kansspelaanbieders om informatie uit te wisselen, als wel aan de juridische grondslag op basis waarvan dit zou moeten gebeuren.

Dit wordt nog versterkt door de Algemene Verordening Persoonsgegevens (AVG), die op 25 mei aanstaande in werking treedt. Conform de AVG is uitwisseling van data die te herleiden zijn tot een individu slechts mogelijk wanneer hier ofwel een juridische grondslag voor is, ofwel wanneer dit individu hier expliciet toestemming voor heeft gegeven. Hiermee wordt het belang van een juridische grondslag voor het uitwisselen van data aan niet-publieke autoriteiten, zoals sportbonden, nog groter.

In het Verenigd Koninkrijk is hiertoe een specifieke bepaling in de kansspelvergunning opgenomen. Artikel 15.1.2 van de Licence Conditions and Codes of Practice stelt:

Licensees who accept bets, or facilitate the making or acceptance of bets between others, on the outcome of horse races or other sporting events governed by one of the sport governing bodies for the time being included in Part 3 of Schedule 6 to the Act must also provide the relevant sport governing body with sufficient information to conduct an effective investigation if the licensee suspects that they have any information from whatever source that may:

  1. lead the Commission to consider making an order to void a bet;
  2. relate to a breach of a rule on betting applied by that sport governing body.”

 Hoewel het Nationaal Platform in het Verenigd Koninkrijk, waar meerdere bij Speel Verantwoord aangesloten partijen lid van zijn, zich momenteel nog buigt over de impact van de AVG, biedt het bovenstaande al een forse juridische grondslag op basis waarvan informatie kan worden uitgewisseld tussen kansspelaanbieders en door de UK Gambling Commission gespecificeerde sportbonden.

Ook Speel Verantwoord heeft de Code Betrouwbaar Spel en Sponsoring onderschreven. Het waarborgen van een sportief spelverloop, het voorkomen van belangenverstrengeling en het beschermen van jongvolwassen zijn evident in de relatie tussen sport en kansspelaanbieders. De Code stelt onder meer dat sportorganisaties voornemens zijn kansspelaanbieders ertoe aan te sporen ervoor te zorgen dat gokreclames geen morele of materiële schade berokkenen aan jongvolwassen sporters.

Met het oog op de naderende inwerkingtreding van de wet Kansspelen op Afstand gaat Speel Verantwoord graag de dialoog aan met de Nederlandse sportbonden he wij gezamenlijk kunnen bijdragen aan een integere sport.